(જી.એન.એસ) તા. ૧૫
ટોરોન્ટો,
કેનેડાના આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર મંત્રી મનિન્દર સિદ્ધુએ ગુરુવારે IDBI બેંકના વ્યૂહાત્મક વેચાણને મંજૂરી આપવાના ભારત સરકારના નિર્ણયને કેનેડિયન કંપની માટે એક “મોટી જીત” ગણાવી હતી. સિદ્ધુ હાલમાં ભારતની મુલાકાતે આવેલા ‘ટીમ કેનેડા ટ્રેડ મિશન’નું નેતૃત્વ કરી રહ્યા છે.
એક નિવેદનમાં સિદ્ધુએ જણાવ્યું હતું કે, આ સોદો આશરે ૭.૯ અબજ કેનેડિયન ડોલર (CA$) મૂલ્યનો છે. તેમાં ભારતની સૌથી મોટી બેંકોમાંની એક, IDBI બેંકનો સમાવેશ થાય છે, જે ભારતમાં વ્યવસાય કરતા કેનેડિયન રોકાણકારો માટે રહેલી વિપુલ તકોને દર્શાવે છે.
બુધવારે કેબિનેટે IDBI બેંક લિમિટેડમાં ૬૦.૭૨% હિસ્સો વેચવા અને તેનું વ્યવસ્થાપકીય નિયંત્રણ (મેનેજમેન્ટ કંટ્રોલ) કેનેડિયન નાણાકીય સેવા કંપની ‘ફેયરફેક્સ ફાઇનાન્શિયલ હોલ્ડિંગ્સ લિમિટેડ’ (FFHL) ને સોંપવાની મંજૂરી આપી હતી. આ હિસ્સામાં સરકાર પાસે રહેલા ૩૦.૪૮% અને ‘લાઇફ ઇન્શ્યોરન્સ કોર્પોરેશન ઓફ ઇન્ડિયા’ (LIC) પાસે રહેલા ૩૦.૨૪% હિસ્સાનો સમાવેશ થાય છે. ૫૨,૮૭૮.૦૮ કરોડ રૂપિયા (૫.૬ અબજ યુએસ ડોલર) મૂલ્યનો આ સોદો અત્યાર સુધીનો સૌથી મોટો વ્યૂહાત્મક વિનિવેશ સોદો છે, તેમજ ભારતમાં કોઈ વિદેશી નાણાકીય સેવા કંપની દ્વારા કરવામાં આવેલું સૌથી મોટું રોકાણ છે.
FFHL ના ભારતીય મૂળના ચેરમેન અને સીઈઓ પ્રેમ વત્સાએ એક નિવેદનમાં કહ્યું, “આ સોદો વિશ્વની સૌથી ઝડપથી વિકસતી અર્થવ્યવસ્થાઓમાંની એકમાં આવેલી બેંકમાં બહુમતી હિસ્સો ખરીદવાની એક સુવર્ણ તક છે. આ સાથે, અમે તેને એક સફળ અને વિકસતી વીમા કંપની તેમજ રોકાણ બેંકિંગ અને વેલ્થ મેનેજમેન્ટ સેવાઓ પૂરી પાડતી સ્થાપિત સંસ્થા સાથે જોડી શકીશું.”
તેમણે કહ્યું કે, “ભારત સરકાર દ્વારા IDBI બેંકમાં રહેલો હિસ્સો ખરીદવા માટે અમારી પસંદગી કરવામાં આવી છે, જેને લઈને અમે ખૂબ જ ઉત્સાહિત છીએ.” તેમણે પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદી અને તેમની ટીમને આભાર માનતા કહ્યું કે, “અમને ખરીદદાર તરીકે પસંદ કરતા પહેલા તેમણે અત્યંત પારદર્શક અને સ્પર્ધાત્મક પ્રક્રિયા હાથ ધરી હતી.”
તેમણે વધુમાં ઉમેર્યું, “અમે ભારત સરકારને ખાતરી આપીએ છીએ કે અમે ભારતમાંથી વિશ્વની શ્રેષ્ઠ નાણાકીય સંસ્થાનું નિર્માણ કરવા માટે પ્રતિબદ્ધ છીએ.”
આ વર્ષે મે મહિનામાં, ફેયરફેક્સે IIFL કેપિટલ સર્વિસીસ લિમિટેડમાં બહુમતી હિસ્સો હસ્તગત કર્યો હતો. આ ઉપરાંત, તેમણે ‘ડિજિટ ઇન્શ્યોરન્સ’ (Digit Insurance) નામની સ્ટાર્ટઅપ કંપનીની પણ સ્થાપના કરી હતી. “IDBI બેંક, ડિજિટ અને IIFL કેપિટલનું મિશ્રણ એક એવી એન્ટિટી બનાવશે જે ભારતીય બજારોના સતત વિકાસ અને સફળતામાં ભાગ લેવા માટે યોગ્ય સ્થિતિમાં હશે, અને અમને અપેક્ષા છે કે તે ભારતીય ગ્રાહકો અને વ્યવસાયોને અર્થપૂર્ણ અને નોંધપાત્ર લાભો પ્રદાન કરશે,” વાત્સાએ નોંધ્યું.
સિદ્ધુ અને કેનેડાના વિદેશ મંત્રી અનિતા આનંદ બંને નવી દિલ્હીમાં હતા ત્યારે કેબિનેટના નિર્ણયની જાહેરાત કરવામાં આવી હતી. બુધવારે વેપાર મિશન શરૂ થતાં સિદ્ધુ મુંબઈ જવા રવાના થયા હતા. લગભગ 300 કેનેડિયન એક્ઝિક્યુટિવ્સ મિશનમાં જોડાતા, તે 30 વર્ષથી વધુ સમયમાં ભારતનું સૌથી મોટું પ્રતિનિધિમંડળ છે. સિદ્ધુ 16 ઓક્ટોબરે ભારત છોડતા પહેલા બેંગલુરુની પણ મુલાકાત લેશે.
સિદ્ધુ દિલ્હી અને મુંબઈમાં વાણિજ્ય મંત્રી પીયૂષ ગોયલને મળ્યા હતા, અને કેનેડાના વિદેશ મંત્રાલય, ગ્લોબલ અફેર્સ કેનેડા તરફથી મંગળવારે એક પ્રકાશનમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે બંને દેશો “પરસ્પર ફાયદાકારક કરાર પૂર્ણ કરવા માટે તેમના પ્રયાસોને વધુ તીવ્ર બનાવી રહ્યા છે.” તે સંદર્ભ વ્યાપક આર્થિક ભાગીદારી કરાર (CEPA) નો હતો, જેના માટે પાંચમો વાટાઘાટો રાઉન્ડ ગયા અઠવાડિયે ઓટ્ટાવામાં પૂર્ણ થયો હતો.