(જી.એન.એસ) તા. ૭
કાઠમાંડુ,
એક મંત્રીએ જણાવ્યું છે કે, તાજેતરના પૂર અને ભૂસ્ખલનને કારણે બંધ પડેલા તાતોપાની સરહદી માર્ગ પર પરિવહન સેવાઓ ફરી શરૂ કરવા માટે નેપાળ ચીન સાથે વાતચીત કરી રહ્યું છે.
મૂળભૂત માળખાગત સુવિધા વિકાસ મંત્રી સુનીલ લમસાલે મંગળવારે સંસદીય સમિતિને જણાવ્યું હતું કે, નેપાળને તિબેટ સાથે જોડતા તાતોપાની વેપાર માર્ગને ફરીથી ખોલવા માટે ચીની અધિકારીઓ સાથે ચર્ચા ચાલી રહી છે.
તેમણે કહ્યું કે સરકાર ચીન સરહદ પર આવેલા તાતોપાની અને રસુવાગઢી એમ બંને પરિવહન માર્ગો પર કામગીરી ફરી શરૂ કરવા માટે સતત પ્રયાસો કરી રહી છે.
તાતોપાની સરહદી માર્ગ કાઠમંડુથી લગભગ ૧૧૦ કિલોમીટર ઉત્તર-પૂર્વમાં આવેલો છે અને તે નેપાળ તથા ચીન વચ્ચેનો એક મહત્વપૂર્ણ વેપાર માર્ગ છે; જ્યારે રસુવાગઢી, જે અન્ય એક મુખ્ય વેપાર અને પરિવહન માર્ગ છે, તે કાઠમંડુની ઉત્તરે રસુવા જિલ્લામાં આવેલો છે.
૨૬ ઓગસ્ટના રોજ ઊંચાઈ પર આવેલા હિમનદ (ગ્લેશિયર)ના મોટા પાયે પતન અને ખડક-બરફના હિમસ્ખલનને કારણે રસુવાગઢી સરહદી માર્ગને ભારે નુકસાન થયું હતું. આ ઘટનાને પગલે લેન્ડે, ભોટેકોશી અને ત્રિશુળી નદીઓમાં કાટમાળ સાથેનું પૂર ખૂબ ઝડપથી આવ્યું હતું, જેમાં ઓછામાં ઓછા ૧,૪૫૫ લોકોએ જીવ ગુમાવ્યા હતા.
ચોમાસાની ગંભીર અસરો, અચાનક આવેલા પૂર અને સરહદ તથા તેને જોડતા ધોરીમાર્ગો પર ભૂસ્ખલનના સતત જોખમને કારણે ૨૬ ઓગસ્ટથી ચીની સત્તાવાળાઓ દ્વારા તાતોપાની સરહદી માર્ગ પરની કામગીરી સ્થગિત રાખવામાં આવી છે.
લમસાલે મંગળવારે જણાવ્યું હતું કે હાલમાં તાતોપાની સરહદી માર્ગના નેપાળ તરફના ભાગમાં કોઈ સમસ્યા નથી અને નેપાળ તરફનો રસ્તો ફરીથી ખોલી દેવામાં આવ્યો છે.
જોકે, હિમાલયમાં આબોહવા પરિવર્તનની અસર, આબોહવા ન્યાય અને ભોટેકોશી-ત્રિશુળી આપત્તિ અંગેની સંસદીય વિશેષ સમિતિને લમસાલે કહ્યું કે, ચીની પક્ષ હજુ તાતોપાની ખાતે કામગીરી ફરી શરૂ કરવા માટે તૈયાર જણાતો નથી.
મંત્રીએ કહ્યું કે તાજેતરના પૂર અને ભૂસ્ખલન – જેમાં ૨૬ ઓગસ્ટના ભોટેકોશી પૂરનો પણ સમાવેશ થાય છે – તેને કારણે નેપાળને તિબેટ સાથે જોડતા બે મુખ્ય સરહદી માર્ગો પર કામગીરી તાત્કાલિક ફરી શરૂ કરવી મુશ્કેલ બની છે.
“અમે અત્યારે પણ તૈયાર છીએ. અમારી તરફથી સરહદી માર્ગ ચલાવવામાં કોઈ સમસ્યા નથી. અમે ચીની પક્ષ સાથે નિયમિત સંપર્કમાં પણ છીએ. રસુવાગઢી સરહદી માર્ગને કેવી રીતે ફરી ખોલવો તે અંગે અમે કામ કરી રહ્યા છીએ,” એમ લમસાલે જણાવ્યું હતું. લામસાલે એમ પણ કહ્યું કે સરકાર તાજેતરની આપત્તિઓથી પ્રભાવિત વિસ્તારોમાં માળખાગત સુવિધાઓના નિર્માણ અને પુનઃસ્થાપના માટે કામ કરી રહી છે.