‘ભેળસેળયુક્ત, અસુરક્ષિત ઉત્પાદનો’ના વેચાણને રોકવા માટે FSSAI દ્વારા આદેશ જાહેર કરાયો
(જી.એન.એસ) તા. ૬
નવી દિલ્હી,
ભારતીય ખાદ્ય સુરક્ષા અને માનક પ્રાધિકરણ (FSSAI) એ આગામી તહેવારોની મોસમ દરમિયાન અસુરક્ષિત ખાદ્ય ઉત્પાદનો સામે દેખરેખ અને અમલીકરણની કાર્યવાહીને વધુ સઘન બનાવવા માટે તમામ રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોના ખાદ્ય સુરક્ષા અધિકારીઓને નિર્દેશ જારી કર્યો હતો.
આવનારા દિવસોમાં તહેવારોની સીઝન દરમિયાન સામાન્ય રીતે ડેરી ઉત્પાદનો, મીઠાઈઓ અને નાસ્તા (જેમ કે નમકીન, પાપડ/ફ્રાયમ્સ, ખાદ્ય તેલ, પીણાં, ઘી વગેરે) જેવી વિવિધ ખાદ્ય ચીજવસ્તુઓની માંગમાં વધારો જોવા મળે છે.
FSSAI દ્વારા સઘન દેખરેખ અને કડક કાર્યવાહીની માંગ
આ નિર્દેશ મુજબ, સઘન નિરીક્ષણ અને અમલીકરણની કાર્યવાહીનો ઉદ્દેશ્ય “ભેળસેળયુક્ત, નકલી અને અસુરક્ષિત ખાદ્ય ઉત્પાદનો”ના વેચાણ કે વિતરણને અટકાવવાનો છે. ઉલ્લેખિત ખાદ્ય ચીજવસ્તુઓ ઉપરાંત, FSSAI એ પ્રાદેશિક એજન્સીઓને સ્થાનિક ખાણીપીણી અને વપરાશની પદ્ધતિઓ અનુસાર લક્ષિત ચીજવસ્તુઓની યાદી વિસ્તારવા પણ કહ્યું છે.
જાહેર આરોગ્યને લગતી આ ચિંતાના નિવારણ માટે, તમામ અમલીકરણ અધિકારીઓ (નિર્દિષ્ટ અધિકારીઓ/ખાદ્ય સુરક્ષા અધિકારીઓ/કેન્દ્રીય ખાદ્ય સુરક્ષા અધિકારીઓ) તેમના સંબંધિત કમિશનરોના નિર્દેશ હેઠળ, તહેવારોના સમયગાળા દરમિયાન તેમના વિસ્તારોમાં નિરીક્ષણ અને નમૂના લેવાની કામગીરી કરશે. આ બાબતમાં ખાદ્યપદાર્થોના વેચાણના મુખ્ય કેન્દ્રો (હોટ સ્પોટ્સ) અને અન્ય સંવેદનશીલ સ્થળો પર વિશેષ ધ્યાન આપવામાં આવશે.
આ ઉપરાંત, આ આદેશમાં મુખ્ય બજાર વિસ્તારોમાં ‘ફૂડ સેફ્ટી ઓન વ્હીલ્સ’ (FSWs) – જે ખાદ્ય પરીક્ષણ માટેની કાર્યરત મોબાઈલ પ્રયોગશાળા છે – તેની વ્યૂહાત્મક તૈનાતીની પણ વાત કરવામાં આવી છે. મળેલી માહિતીના આધારે, આ પહેલનો ઉદ્દેશ્ય બજારમાં માંગના ભારે દબાણ વચ્ચે ખાદ્ય સુરક્ષાના ધોરણોનું સ્થળ પર જ પરીક્ષણ કરવું, સ્વચ્છતા અંગેની સતર્કતા મજબૂત કરવી અને ગ્રાહકોનો વિશ્વાસ વધારવાનો છે.
નોટિસમાં વધુમાં જણાવવામાં આવ્યું છે કે નિરીક્ષણ, નમૂના લેવાની પ્રક્રિયા અને તેના પરિણામોને લગતી તમામ સંબંધિત માહિતી ફરજિયાતપણે ‘FoSCoS’ અથવા ‘FoSCoRIS’ પર રીઅલ-ટાઇમ ધોરણે અપલોડ અથવા રેકોર્ડ કરવી આવશ્યક છે.
સુરક્ષા ધોરણોનું પાલન સુનિશ્ચિત કરવા તાજેતરની કડક કાર્યવાહી
FSSAI એ તાજેતરના સમયમાં ખાદ્ય સુરક્ષાના ધોરણોનું પાલન સુનિશ્ચિત કરવા માટે અનેક ખાણીપીણીના સ્થળો અને ઉત્પાદનો સામે કડક કાર્યવાહી કરી છે. આ સંસ્થાએ તાજેતરમાં નેસ્લેના “લો ફેટ ડેરી વ્હાઇટનર” ના વેચાણ પર પ્રતિબંધ મૂક્યો હતો, કારણ કે નવી દિલ્હીના કોનોટ પ્લેસ સ્થિત ‘ધ લલિત’ હોટેલમાંથી લેવામાં આવેલ આ ઉત્પાદનનો નમૂનો “અસુરક્ષિત” અને “નબળી ગુણવત્તાવાળો” જાહેર કરવામાં આવ્યો હતો. FSSAI એ કંપનીને FSS એક્ટ, 2006 હેઠળ નિર્ધારિત સમયગાળામાં ફૂડ એનાલિસ્ટના અહેવાલ સામે અપીલ કરવાની તક આપી હતી. જોકે, નેસ્લેએ દાવો કર્યો હતો કે આ ઉત્પાદન વપરાશ માટે સુરક્ષિત હતું અને તમામ લાગુ નિયમનકારી જરૂરિયાતોનું પાલન કરતું હતું.
ગયા ગુરુવારે મનીમાજરાના ગોવિંદપુરામાં એક ફૂડ વેન્ડિંગ યુનિટ (ખાણી-પીણીનું વેચાણ કેન્દ્ર) બંધ કરવામાં આવ્યું હતું, કારણ કે આરોગ્ય વિભાગને જાણવા મળ્યું હતું કે વિક્રેતા FSSAI પાસે નોંધણી કરાવ્યા વિના અને અસ્વચ્છ પરિસ્થિતિમાં વ્યવસાય ચલાવી રહ્યો હતો.
ફૂડ સેફ્ટી એડમિનિસ્ટ્રેશનના અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે સંબંધિત વિક્રેતાનું રસોડું ગંદું જોવા મળ્યું હતું; ત્યાં ખોરાક યોગ્ય રીતે સંગ્રહિત નહોતો અને ખુલ્લો રાખવામાં આવ્યો હતો, દિવાલો પર યોગ્ય રંગકામ નહોતું, કામદારો ખરાબ હાલતના કપડાંમાં હતા, વાસણો ગંદા હતા અને વાસણ ધોવાની જગ્યા પણ અસ્વચ્છ હતી.
આથી, તહેવારોની સીઝન પહેલાં આપવામાં આવેલો આ આદેશ, સુરક્ષાના નિયમોનું પાલન સુનિશ્ચિત કરવા માટે ફૂડ સેફ્ટી રેગ્યુલેટરી બોડી દ્વારા હાથ ધરવામાં આવેલી કડક કાર્યવાહીની શ્રેણીમાં લેવાયેલું તાજેતરનું પગલું છે.