(જી.એન.એસ) તા. ૨
નવી દિલ્હી,
રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુ અને વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ શુક્રવારે મહાત્મા ગાંધીની ૧૫૭મી જન્મજયંતિ નિમિત્તે તેમને શ્રદ્ધાંજલિ અર્પણ કરી અને તેમના આદર્શોની વર્તમાન સમયમાં પણ પ્રસ્તુતતા પર ભાર મૂક્યો. રાષ્ટ્રપતિ મુર્મુએ જણાવ્યું હતું કે વિશ્વના વિવિધ ભાગોમાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષો વચ્ચે ગાંધીજીના શાંતિ અને અહિંસાના સંદેશનું મહત્વ વધુ વધ્યું છે, જ્યારે વડાપ્રધાન મોદીએ બાપુના જીવનને માનવતા માટે માર્ગદર્શનનો સતત સ્ત્રોત ગણાવ્યો. ગાંધી જયંતિની ઉજવણીના ભાગરૂપે રાષ્ટ્રપતિએ નવી દિલ્હીમાં રાજઘાટની મુલાકાત લીધી અને ગાંધીજીની સમાધિ સ્થળે યોજાયેલી સર્વ-ધર્મ પ્રાર્થનામાં ભાગ લીધો. ૨ ઓક્ટોબર એ ભૂતપૂર્વ વડાપ્રધાન લાલ બહાદુર શાસ્ત્રીની પણ જન્મજયંતિ છે; રાષ્ટ્રપતિ મુર્મુ અને વડાપ્રધાન મોદીએ તેમની સાદગી, રાષ્ટ્ર પ્રત્યેની સમર્પણ ભાવના અને “જય જવાન, જય કિસાન”ના અમર સંદેશને યાદ કર્યા.
રાષ્ટ્રપતિ મુર્મુએ ગાંધીજીના શાંતિ અને અહિંસાના સંદેશ પર ભાર મૂક્યો
ગાંધી જયંતિના સંદેશમાં રાષ્ટ્રપતિ મુર્મુએ કહ્યું કે ગાંધીજીનું જીવન અને તેમના આદર્શો સમગ્ર વિશ્વમાં આદરનું સ્થાન ધરાવે છે. તેમણે એવા સમયે ગાંધીજીના વિચારોની પ્રસ્તુતતા પર ભાર મૂક્યો જ્યારે વિશ્વના વિવિધ ભાગો યુદ્ધ અને સંઘર્ષથી પ્રભાવિત થઈ રહ્યા છે. રાષ્ટ્રપતિએ કહ્યું, “તમામ નાગરિકો વતી, હું રાષ્ટ્રપિતા મહાત્મા ગાંધીને તેમની ૧૫૭મી જન્મજયંતિ – જે ગાંધી જયંતિ તરીકે ઉજવાય છે – પર આદરપૂર્વક શ્રદ્ધાંજલિ અર્પણ કરું છું.”
તેમણે ઉમેર્યું કે વર્તમાન વૈશ્વિક પરિસ્થિતિમાં ગાંધીજીના આદર્શો વિશેષ મહત્વ ધરાવે છે. તેમણે કહ્યું, “આજે વિશ્વના ઘણા ભાગોમાં યુદ્ધ અને સંઘર્ષનું વાતાવરણ પ્રવર્તે છે, જે તમામ દેશોને અસર કરી રહ્યું છે. આવી પરિસ્થિતિમાં, મહાત્મા ગાંધીનો શાંતિ અને અહિંસાનો સંદેશ વધુ પ્રસ્તુત બની જાય છે.”
મુર્મુએ ગાંધીજીના ‘સર્વોદય’ના દ્રષ્ટિકોણને ‘વિકસિત ભારત’ સાથે જોડ્યો
રાષ્ટ્રપતિએ ગાંધીજીના ‘સર્વોદય’ (એટલે કે સૌનું કલ્યાણ અને ઉત્થાન)ના આદર્શને ભારતના નિર્ધારિત વિકાસ લક્ષ્યો સાથે પણ જોડ્યા. તેમણે કહ્યું કે ભારત ૨૦૪૭ સુધીમાં ‘વિકસિત ભારત’ બનવાના રાષ્ટ્રીય લક્ષ્ય તરફ આગળ વધી રહ્યું છે, જેમાં સંવેદનશીલતા અને સમાવેશીતા પર ભાર મૂકવામાં આવી રહ્યો છે જેથી વિકાસનો લાભ દરેક નાગરિક સુધી પહોંચી શકે. “ગાંધી જયંતિના શુભ અવસરે, ચાલો આપણે આપણા નૈતિક આચરણ અને સક્રિય સહભાગિતા દ્વારા સશક્ત, વિકસિત અને આત્મનિર્ભર ભારતનું નિર્માણ કરવાની આપણી પ્રતિબદ્ધતાનો પુનરોચ્ચાર કરીએ,” એમ રાષ્ટ્રપતિ મુર્મુએ કહ્યું.
વડાપ્રધાન મોદીએ ગાંધીજીના સત્ય, અહિંસા અને કરુણાના મૂલ્યોને યાદ કર્યા
વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ પણ મહાત્મા ગાંધીને શ્રદ્ધાંજલિ આપી અને તેમના જીવનને ઘડનારા મૂલ્યોને યાદ કર્યા. “આદરણીય બાપુનું સમગ્ર જીવન સત્ય, અહિંસા, કરુણા અને સેવાનું એક એવું પ્રકાશપુંજ છે જે દરેક યુગમાં માનવતાનું માર્ગદર્શન કરતું રહેશે,” એમ વડાપ્રધાન મોદીએ કહ્યું. તેમણે ભગવદ ગીતાના શ્લોક પણ ટાંક્યા: “અદ્વેષ્ટા સર્વભૂતાનાં મૈત્રઃ કરુણ એવ ચ | નિર્મમો નિરહંકારઃ સમદુઃખસુખઃ ક્ષમી ||” એક અલગ પોસ્ટમાં, વડાપ્રધાન મોદીએ કહ્યું, “બાપુનો શાશ્વત સંદેશ આપણને બહેતર સમાજ અને વિકસિત ભારત તરફ માર્ગદર્શન આપતો રહે.” વડાપ્રધાને એક વીડિયો સંદેશ પણ શેર કર્યો જેમાં તેમણે ૨ ઓક્ટોબરના મહત્વ અને ગાંધીજીના વિચારોના વૈશ્વિક પ્રભાવ વિશે વાત કરી.
વડાપ્રધાન મોદીએ લોકોને સ્વદેશી અને ખાદી અપનાવવા અનુરોધ કર્યો
પોતાના વીડિયો સંદેશમાં, વડાપ્રધાન મોદીએ સ્વદેશી અને ખાદી પર ગાંધીજીના ભારને યાદ કર્યો અને નાગરિકોને સ્થાનિક રીતે ઉત્પાદિત વસ્તુઓને સમર્થન આપવા અપીલ કરી. તેમણે લોકોને ૨ ઓક્ટોબરે ઓછામાં ઓછી એક ખાદીની વસ્તુ ખરીદવા અને ગર્વથી કહેવા અનુરોધ કર્યો કે, “આ સ્વદેશી છે!” વડાપ્રધાને રાજકીય સત્તાથી પરે ગાંધીજીના પ્રભાવ પર પણ પ્રકાશ પાડ્યો અને કહ્યું કે તેમના વિચારો વિશ્વભરના લોકોમાં ગુંજતા રહ્યા છે. તેમણે કહ્યું કે જ્યાં સુધી માનવતાની સાથે ગાંધીજીના વિચારોનો પ્રભાવ વહેતો રહેશે ત્યાં સુધી તે સુસંગત રહેશે.
વડાપ્રધાન મોદીએ લાલ બહાદુર શાસ્ત્રીને તેમની જન્મજયંતિ પર યાદ કર્યા
૨ ઓક્ટોબર એ ભૂતપૂર્વ વડાપ્રધાન લાલ બહાદુર શાસ્ત્રીની જન્મજયંતિ પણ છે. વડાપ્રધાન મોદીએ શાસ્ત્રીજીને પણ શ્રદ્ધાંજલિ આપી અને તેમની સાદગી તથા રાષ્ટ્ર પ્રત્યેના સમર્પણને યાદ કર્યા. વડાપ્રધાને શાસ્ત્રીજીના પ્રખ્યાત સૂત્ર “જય જવાન, જય કિસાન” અને ભારતના સૈનિકો તથા ખેડૂતોને પ્રોત્સાહિત કરવામાં તેમના યોગદાન પર ભાર મૂક્યો. “જુઓ મિત્રો, લાલ બહાદુર શાસ્ત્રી આવ્યા, તેમણે ‘જય જવાન, જય કિસાન’નો મંત્ર આપ્યો અને ભારતના ખેડૂતોએ પડકાર ઝીલી લીધો,” એમ મોદીએ કહ્યું.
તેમણે શાસ્ત્રીજીનું વર્ણન એવા નેતા તરીકે કર્યું કે જેમનું વ્યક્તિત્વ નમ્રતા અને દ્રઢ નિશ્ચયનો સમન્વય હતું; સાથે જ તેમણે નોંધ્યું કે દેશ પ્રત્યેની તેમની નિઃસ્વાર્થ પ્રતિબદ્ધતાને કારણે જ તેઓ વડાપ્રધાન તરીકેના તેમના પ્રમાણમાં ટૂંકા કાર્યકાળ દરમિયાન નોંધપાત્ર યોગદાન આપી શક્યા હતા.
૨ ઓક્ટોબરનું મહત્વ-
૨ ઓક્ટોબરની તારીખ ભારતના જાહેર જીવનની બે અગ્રણી હસ્તીઓની જન્મજયંતિને એકસાથે લાવે છે. મહાત્મા ગાંધીનો જન્મ ૨ ઓક્ટોબર, ૧૮૬૯ના રોજ થયો હતો, જ્યારે લાલ બહાદુર શાસ્ત્રીનો જન્મ ૧૯૦૪માં આજ તારીખે થયો હતો. ભારતમાં ગાંધીજીની જન્મજયંતિની યાદમાં દર વર્ષે ‘ગાંધી જયંતી’ ઉજવવામાં આવે છે. સંયુક્ત રાષ્ટ્ર પણ ૨ ઓક્ટોબરને ‘આંતરરાષ્ટ્રીય અહિંસા દિવસ’ તરીકે ઉજવે છે, જેનાથી આ તારીખનું મહત્વ ભારતની સીમાઓથી આગળ વિસ્તરે છે. તેથી, આ દિવસની ઉજવણીમાં ગાંધીજીના સત્ય, અહિંસા અને સેવાના સિદ્ધાંતો પ્રત્યેની શ્રદ્ધાંજલિની સાથે શાસ્ત્રીજીની સાદગી, રાષ્ટ્રસેવા અને “જય જવાન, જય કિસાન”ના સંદેશનું સ્મરણ પણ સામેલ હોય છે.