(જી.એન.એસ) તા. ૨૮
બેન્ગ્લુરુ,
કર્ણાટક વિધાન પરિષદની તાજેતરની ચૂંટણીઓમાં કોંગ્રેસ એક પણ બેઠક જીતવામાં નિષ્ફળ રહી છે, જ્યારે નેશનલ ડેમોક્રેટિક એલાયન્સ (NDA) એ ચારેય મતવિસ્તારોમાં જીત મેળવી છે. ભાજપે ત્રણ બેઠકો જીતી છે, જ્યારે તેના સાથી પક્ષ જનતા દળ (સેક્યુલર) – JD(S) એ ચોથી બેઠક મેળવી છે. આ પરિણામોથી રાજ્યમાં વિપક્ષી ગઠબંધનને મોટું પ્રોત્સાહન મળ્યું છે.
૨૩ ઓક્ટોબરે યોજાયેલી આ ચૂંટણીઓને ભાજપ અને JD(S) વચ્ચેના તાલમેલની કસોટી તરીકે તેમજ શિક્ષકો અને સ્નાતકોમાં કોંગ્રેસના સમર્થનના સંકેત તરીકે જોવામાં આવી રહી હતી. જોકે આ પરિણામોથી કોંગ્રેસ સરકારની સ્થિરતા પર કોઈ જોખમ ઊભું થવાની શક્યતા નથી, પરંતુ તેનાથી વિપક્ષને ૨૦૨૮ની કર્ણાટક વિધાનસભા ચૂંટણી પહેલાં સત્તાધારી પક્ષને નિશાન બનાવવાની નવી તક મળી છે.
ભાજપે ત્રણ બેઠકો જીતી, JD(S) એ બેંગલુરુ બેઠક મેળવી
ભાજપે ઉત્તર-પૂર્વ શિક્ષક, દક્ષિણ-પૂર્વ સ્નાતક અને પશ્ચિમ સ્નાતક મતવિસ્તારોમાં વિજય મેળવ્યો, જ્યારે JD(S) એ બેંગલુરુ શિક્ષક મતવિસ્તારની બેઠક જીતી લીધી.
ઉત્તર-પૂર્વ શિક્ષક મતવિસ્તારમાં, ભાજપના વર્તમાન વિધાન પરિષદ સભ્ય (MLC) શશિલ જી. નામોશીએ કોંગ્રેસના ઉમેદવાર શરણપ્પા મત્તુરને હરાવીને આ બેઠક પરથી સતત પાંચમી વખત જીત મેળવી છે. આ મતવિસ્તારમાં કલાબુરાગીનો સમાવેશ થાય છે, જે કોંગ્રેસના રાષ્ટ્રીય અધ્યક્ષ મલ્લિકાર્જુન ખડગેનો ગૃહ જિલ્લો છે.
ભાજપે દક્ષિણ-પૂર્વ સ્નાતક મતવિસ્તારમાં પણ જીત મેળવી, જ્યાં કે.એમ. સુરેશે કોંગ્રેસના ઉમેદવાર શશિ હુલિકુંટે મટ્ટને પરાજય આપ્યો. પશ્ચિમ સ્નાતક મતવિસ્તારમાં, ભાજપના ઉમેદવાર એસ.વી. સંકાનૂરે કોંગ્રેસના પ્રતિસ્પર્ધી મોહન લિંબિકાઈને હરાવ્યા. બેંગલુરુ શિક્ષક મતવિસ્તારમાં JD(S) ના ઉમેદવાર એ.પી. રંગનાથે કોંગ્રેસના વર્તમાન MLC પુટ્ટન્નાને હરાવ્યા, જેનાથી NDA એ ચારેય બેઠકો પર ક્લીન સ્વીપ (સંપૂર્ણ વિજય) કર્યો છે.
પરિણામો પર પ્રતિક્રિયા આપતા, JD(S) નેતા અને કેન્દ્રીય મંત્રી એચ.ડી. કુમારસ્વામીએ વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીને અભિનંદન પાઠવ્યા હતા. તેમણે આ જીતનો શ્રેય વડાપ્રધાનના રાષ્ટ્રીય વિકાસના કાર્યો તેમજ ભાજપ અને JD(S) ના કાર્યકરોની મહેનતને આપ્યો હતો. “વિધાન પરિષદની ચારેય ચૂંટણીઓમાં NDAના ઉમેદવારો મોટા અંતરથી વિજયી થયા છે. આ પરિણામ માટે હું પ્રધાનમંત્રીને અભિનંદન પાઠવું છું અને તેમને શુભકામનાઓ આપું છું. દેશના વિકાસ માટે તેમણે કરેલી સખત મહેનતને કારણે જ કર્ણાટકના શિક્ષિત સ્નાતકો અને શિક્ષકોએ પ્રધાનમંત્રીના કાર્યોના સમર્થનમાં મતદાન કર્યું છે. ભાજપ અને JD(S)ના કાર્યકરોએ પણ સખત મહેનત કરી છે,” તેમ કુમારસ્વામીએ જણાવ્યું હતું.
તેમણે રાજ્ય સરકારની ટીકા કરતા દાવો કર્યો કે, આ પરિણામો મુખ્યમંત્રીના આશ્વાસનો અને તેના અમલીકરણ અંગે મતદારોના અસંતોષને દર્શાવે છે. કુમારસ્વામીએ વધુમાં કહ્યું કે, આ જનાદેશ સૂચવે છે કે મતદારો ૨૦૨૮માં NDA ગઠબંધનને સમર્થન આપશે.
કોંગ્રેસ અને NDA માટે આ પરિણામોના શું અર્થ છે?
કોંગ્રેસને આશા હતી કે તેઓ પોતાની વર્તમાન બેઠક જાળવી રાખશે અને અન્ય મતવિસ્તારોમાં પણ બેઠકો મેળવશે. મુખ્યમંત્રી સિદ્ધારમૈયાના નાયબ ડી.કે. શિવકુમાર, કર્ણાટક પ્રદેશ કોંગ્રેસ સમિતિના કાર્યકારી અધ્યક્ષ બી.કે. હરિપ્રસાદ, તેમજ અન્ય મંત્રીઓ અને પક્ષના વરિષ્ઠ નેતાઓએ વિવિધ મતવિસ્તારોમાં પ્રચાર કર્યો હતો.
આ પરિણામો ભાજપ અને JD(S) માટે પણ મહત્વપૂર્ણ છે, કારણ કે તેઓ એ સાબિત કરવા માંગતા હતા કે તેઓ સાથે મળીને કામ કરી શકે છે અને તેમના મતદારોના સમર્થનને એકબીજામાં તબદીલ કરી શકે છે. તેમના આ પ્રદર્શનથી બંને પક્ષોને ૨૦૨૩માં સત્તામાં આવેલી કોંગ્રેસ સરકારની ટીકા વધુ તીવ્ર કરવાની તક મળી છે.
ઓક્ટોબરમાં યોજાયેલી આ ચૂંટણીઓ, ૧૮ જૂન, ૨૦૨૬ના રોજ યોજાયેલી વિધાન પરિષદની સાત બેઠકોની ચૂંટણીથી અલગ હતી, જેમાં ધારાસભ્યો (MLAs) દ્વારા સભ્યો ચૂંટાયા હતા. તે ચૂંટણીમાં કોંગ્રેસે પાંચ અને ભાજપે બે બેઠકો જીતી હતી, જ્યારે JD(S)ના ઉમેદવારને હારનો સામનો કરવો પડ્યો હતો; તે સમયે ‘ક્રોસ-વોટિંગ’ના આક્ષેપો પણ થયા હતા.
૭૫ સભ્યો ધરાવતી કર્ણાટક વિધાન પરિષદમાં હાલમાં કોંગ્રેસના ૩૮, ભાજપના ૨૪ અને JD(S)ના ૬ સભ્યો છે; આ ઉપરાંત એક અપક્ષ સભ્ય અને અધ્યક્ષ સલીમ અહેમદનો સમાવેશ થાય છે. સરકાર દ્વારા નામાંકિત થનારી પાંચ બેઠકો હાલ ખાલી છે.
જોકે ચારેય મતવિસ્તારોમાં કોંગ્રેસની હારથી સરકારની સ્થિરતા પર કોઈ અસર થવાની શક્યતા નથી, પરંતુ આ પરિણામોએ NDAને એક નવો રાજકીય મુદ્દો આપ્યો છે, ખાસ કરીને જ્યારે તમામ પક્ષો ૨૦૨૮ની વિધાનસભા ચૂંટણી તરફ નજર રાખી રહ્યા છે. કુમારસ્વામીએ આ પરિણામને ગઠબંધન માટે ભવિષ્યના સમર્થનના સંકેત તરીકે રજૂ કર્યું છે, જોકે માત્ર MLC (વિધાન પરિષદ) ના પરિણામો પરથી એ નક્કી નથી થતું કે રાજ્યવ્યાપી ચૂંટણીમાં મતદારો કેવું વલણ અપનાવશે.